Spoorverdubbeling Heerlen-Landgraaf integraliteit ten top!

Fotografie en video: Swietelsky

Op 4 maart was het zover: de start van de negenweekse buitendienststelling waarin het spoor tussen Heerlen en Landgraaf wordt verdubbeld en een groot aantal aanpassingen in de omgeving wordt gedaan. ‘Swietelsky Rail Benelux wil graag meer grote, integrale projecten uitvoeren’, zegt projectmanager Remco Jacobs. ‘Dat is dit zeker! Hier zit echt alles in. Ik ben blij dat Movares en wij elkaar gevonden hebben. Het is een veelomvattend project, waarvoor wij samen de volledige ontwerpverantwoordelijkheid dragen. Spannend, maar alles verloopt echt heel goed. Opdrachtgever ProRail gaf ons recent zelfs een 9,17 op de prestatieladder.’

Uitdagingen

Swietelsky Rail Benelux heeft van ProRail opdracht gekregen voor de spoorverdubbeling, die onderdeel is van een reeks maatregelen om het reizigersvervoer tussen Duitsland en Nederland te verbeteren. Het uitvoeringsspoorontwerp is door Movares gemaakt. Niet alleen het spoor wordt verdubbeld, ook bestaande spoorviaducten worden aangepast, een aantal viaducten wordt vervangen door nieuwe viaducten, twee overwegen worden opgeheven en de emplacementen en perrons van de stations Heerlen en Landgraaf worden aangepast. Jacobs: ‘We werken aan meer grote projecten, maar dit is toch wel het mooiste project, omdat hier alles in zit: betonbouw, spoorbouw, grondwerk, perronaanpassingen, omgevingsmanagement, uitdagingen met de bodemgesteldheid en de inpassing in een heel krap bestaand systeem. We komen best wat uitdagingen tegen! Daar zijn Harm (Nooijens, projectmanager Movares) en ik heel open over. Het is de kunst om op elkaar te blijven vertrouwen als het moeilijk is. Ook de samenwerking met Antea, die de civiele kunstwerken verzorgt, loopt prima. Tot nu toe komen we er iedere keer heel goed uit met elkaar.’

Korte doorlooptijd

Uitdagingen waren er zeker. Jacobs: ‘Neem de korte doorlooptijd: het werk is ons net voor de kerst in 2020 gegund en vlak na de zomer van 2021 stond de eerste buitendienststelling al gepland. In dat tijdsbestek moesten we het projectteam op orde krijgen, elkaar leren kennen, het ontwerp goedgekeurd krijgen en dan direct gaan realiseren. Kort daarop stond de volgende buitendienststelling alweer op de planning. Je springt op een rijdende trein en gaat!’ Nooijens: ‘Emplacement Heerlen bijvoorbeeld was een flinke uitdaging. Dit emplacement is sterk verouderd en voldoet bij lange na niet aan de OVS (ontwerpvoorschriften). We zijn alles gaan inventariseren, afstemmen met de klant en hebben de nodige aanpassingen doorgevoerd in het ontwerp en in de uitvoering. En dat in zo’n korte tijd. Dan is de samenwerking in het team cruciaal!’ Bovendien was het door de coronamaatregelen slechts beperkt mogelijk met elkaar om tafel te gaan om alles af te stemmen. Jacobs: ‘We hebben veel overlegd via Teams, bij elke vraag of onduidelijkheid elkaar gebeld en pas een ontwerp ingediend als iedereen er helemaal achterstond om zo extra correctierondes te voorkomen. Het liep, en het liep goed!’

Procesverbetering

Nooijens: ‘Het beveiligingsontwerp is altijd spannend en heeft een directe relatie met het kabels- en leidingenontwerp. Die twee zijn sterk van elkaar afhankelijk. Je moet eerst een beveiligingsontwerp gereed hebben voordat je met de kabels en leidingen aan de slag kunt. Vaak komt dat laatste in het gedrang omdat het beveiligingsontwerp een lange doorlooptijd heeft. Het liefst zou je beide ontwerpen tegelijkertijd willen opleveren. Dankzij de goede samenwerking tussen Swietelsky, ProRail en Movares hebben we uiteindelijk een gedragen integraal ontwerp kunnen afleveren door goede afspraken te maken over de processen. Met integrale ontwerptools werken we nu aan een modus om ervoor te zorgen dat kabels en leidingen en bovenleiding, de disciplines die altijd als laatste aan bod komen, eerder kunnen starten. Daar hebben we bij dit project ideeën voor opgedaan. Als alles goed gaat kunnen we door deze procesverbetering in de toekomst beter en efficiënter omgaan met korte doorlooptijden van een ontwerp.’

Samenwerking

‘We werken echt in de achtertuin van omwonenden’, zegt Jacobs. ‘Het is voor hen sowieso al een grote verandering nu het enkelspoor achter hun huis wordt verdubbeld en dan zijn er ook nog de ingrijpende werkzaamheden. In het weekend van 5 maart zijn we gestart met de grootste werktrein die er is, de RUS 1000 S. Deze rijdende fabriek is ongeveer een kilometer lang en kan in één uur tijd 360 meter spoor vervangen. Ook al gaat het om een klein gebied van zo’n 3,5 km, alles bij elkaar vraagt dit project heel veel afstemming met de omgeving. Onze omgevingsmanagers - die letterlijk en figuurlijk de taal spreken - hebben heel goed werkt verricht. Door de open communicatie, maatwerk voor het herstel van de direct geraakte achtertuinen met extra voorzieningen als speeltoestellen en een herinrichtingsplan waar bewoners inspraak in hebben, zijn zij vrijwel allemaal tevreden. Prettig is dat we veel medewerking krijgen van provincie Limburg, de uiteindelijke opdrachtgever. Zij sparen kosten noch moeite en stellen zelfs extra budget beschikbaar om draagvlak in de omgeving te creëren. Het klinkt cliché, maar samenwerking is echt het belangrijkste. In elkaar investeren en blijven communiceren. Dat straalt af in het team. Het is een spannende tijd tot 9 mei, maar ik heb er alle vertrouwen in dat het goed gaat komen.’

Contact

Heeft u naar aanleiding dit artikel nog vragen, of wilt u met een van de experts van gedachten wisselen? Neem dan gerust contact met hen op.

Remco Jacobs projectmanager Swietelsky

Harm Nooijens projectmanager Movares